Një grup prej 532 personash në WhatsApp është përdorur për të organizuar transferime parash cash në vende të ndryshme të botës, duke përfshirë edhe qytete në Britaninë e Madhe.
Hetimi i rrjetit të gazetarisë investigative të Unionit Evropian të Transmetimeve (EBU), ku bën pjesë edhe BBC, zbuloi se grupi ishte përdorur për transaksione që lidhen me krimin e organizuar, pastrimin e parave, trafikimin e njerëzve dhe financimin e ekstremizmit.
Grupi, i quajtur “Tregtarët e Evropës së Madhe”, kishte më shumë se 82 mijë mesazhe të dërguara nga fundi i shkurtit deri në dhjetor të vitit 2022.
Në bisedat në gjuhën arabe gjendeshin kërkesa për shuma të mëdha parash dhe vendndodhje ku ato duhej të dorëzoheshin. “Na duhen 60,000 paund në Londër”, ishte një prej mesazheve.
Në një tjetër kërkesë bëhej fjalë për 15,150 paund në Birmingham, ndërsa në Liverpool raportohej se ishin në dispozicion 200 mijë paund.
Transaksionet kryheshin përmes sistemit të njohur si “hawala”, një mënyrë tradicionale transferimi parash që funksionon përmes një rrjeti ndërmjetësish dhe mundëson lëvizjen e fondeve pa transferuar fizikisht paratë nga një shtet në tjetrin. Hawala përdoret edhe për qëllime të ligjshme, veçanërisht nga emigrantët që dërgojnë para te familjet e tyre në vende ku shërbimet bankare janë të kufizuara. Por sistemi mund të përdoret edhe nga grupet kriminale për të shmangur kontrollet bankare dhe gjurmimin e transfertave.
Grupi në WhatsApp ishte i rezervuar për transaksione mbi 5 mijë euro dhe pagesat shpesh arrinin në shuma shumë më të mëdha. Në një prej rasteve të zbuluara nga hetuesit, paratë e dërguara nga Brukseli përfundonin te militantët e Shtetit Islamik në Siri.
Policia belge zbuloi se disa prej personave të përfshirë në rrjet kishin dërguar para që synonin të ndihmonin gratë e militantëve të ISIS-it të largoheshin nga kampet e paraburgimit në Siri. Hetimi nisi si një çështje që lidhej me financimin e terrorizmit, por më pas u zgjerua, pasi autoritetet zbuluan përmasat e rrjetit financiar.
Grupi WhatsApp u zbulua në telefonin e Abu Adam, i konsideruar si drejtuesi i rrjetit në Bruksel. Rasti përfundoi me dënimin e gjashtë personave për pastrim parash në Belgjikë. Në telefonin e Abu Adam u gjetën rreth 6 mijë fotografi të kartëmonedhave 5-euroshe, ku dukeshin numrat serialë, si dhe rreth 6 mijë fotografi të dokumenteve të identitetit.
Sipas gjyqtarit hetues belg Vincent Guerra, këto të dhëna mund të jenë përdorur për identifikimin e transaksioneve hawala. Ai vlerësoi se numri i tyre sugjeronte se Abu Adam mund të kishte përpunuar të paktën 12 mijë transaksione.
Guerra e përshkroi zbulimin e grupit WhatsApp si një “goditje jackpot-i”, duke theksuar se hetuesit kishin zbuluar funksionimin e brendshëm të një sistemi shumë më të gjerë. “Kjo nuk është thjesht punë amatore. Është profesionale dhe në një nivel që nuk mund ta kishim imagjinuar kurrë”, tha ai.
Hetimi zbuloi gjithashtu se hawala përdorej nga rrjete të tjera kriminale në Evropë. Një ish-pastrues parash, i identifikuar me emrin “Frank”, tha se kishte marrë pjesë në transaksione me vlerë disa qindra milionë euro. Sipas tij, sistemi përdorej për të lëvizur para që lidheshin me trafikun e drogës, prostitucionin, trafikimin e qenieve njerëzore dhe financimin e terrorizmit.
Në Austri janë zbuluar gjithashtu raste ku hawala është përdorur nga rrjetet e kontrabandës së emigrantëve. Policia austriake bastisi një zyrë në Vjenë, e cila sipas autoriteteve përdorej për organizimin e pagesave për kontrabandën e njerëzve.
Dy vëllezër sirianë që drejtonin operacionin u dënuan për trafikim qeniesh njerëzore, torturë dhe përdhunim. Ata morën përkatësisht 18 dhe 8 vite burg.
Në një tjetër operacion, policia austriake dhe Europoli goditën një rrjet kontrabandistësh që dyshohet se kishte transportuar rreth 100 mijë persona drejt Evropës brenda 18 muajve. Edhe ky rrjet përdorte hawalën për transfertat e parave.
Gerald Tatzgern, drejtues i hetimeve për trafikimin e qenieve njerëzore në Austri, tha se grupet kriminale përdornin edhe torturën për të detyruar familjarët e emigrantëve të paguanin më shumë para. Sipas tij, videot e torturës u dërgoheshin familjeve, të cilave u kërkoheshin mijëra euro për të ndaluar dhunën.
Pagesat kryheshin më pas përmes sistemit hawala. Një zyrtar i Europolit e përshkroi hawalën si “kanalin kryesor të pastrimit të parave për krimin e organizuar”. Megjithatë, hetimi thekson se përdorimi i hawalës nuk do të thotë automatikisht përfshirje në aktivitete kriminale. Sistemi përdoret në shumë raste për transferta të ligjshme.
Në Mbretërinë e Bashkuar, për shembull, transferimet hawala lejohen për sa kohë ndërmjetësit janë të regjistruar pranë autoriteteve përkatëse.
