Një skandal i rëndë përgjimesh ka shpërthyer në Serbi, ku Agjencia e Inteligjencës dhe Sigurisë (BIA) akuzohet se ka përgjuar prokurorët që hetonin korrupsionin në projektin e rindërtimit të stacionit hekurudhor të Novi Sadit, ku humbën jetën 16 persona. Sipas një investigimi të publikuar këtë të diel, më 1 nëntor, nga revista serbe Radar, shërbimi sekret ka monitoruar jo vetëm bisedat telefonike të prokurorëve të Krimit të Organizuar, por edhe komunikimet e tyre me email, duke siguruar informacione mbi hetimet dhe veprimet që ata planifikonin të ndërmerrnin.
Në qendër të përgjimeve kanë qenë disa prokurorë të Prokurorisë për Krimin e Organizuar (TOK), institucioni serb që heton korrupsionin e nivelit të lartë dhe krimin e organizuar. Sipas burimeve të revistës, arsyeja kryesore e mbikëqyrjes dyshohet të ketë qenë vijimi i hetimeve për korrupsion në rindërtimin e linjës hekurudhore Beograd–kufiri me Hungarinë dhe të stacionit hekurudhor të Novi Sadit.
Çështja lidhet me tragjedinë e 1 nëntorit 2024, kur shembja e strehës prej betoni në hyrje të stacionit shkaktoi vdekjen e 16 personave dhe nxiti protesta masive kundër korrupsionit dhe qeverisjes së presidentit Aleksandar Vuçiç.
Sipas investigimit të gazetarit Vuk Z. Cvijić, përgjimet nuk janë kufizuar vetëm te komunikimet telefonike të prokurorëve që ishin vendosur nën mbikëqyrje. Përmes telefonave të tyre, shërbimi sekret dyshohet se ka dëgjuar edhe bisedat dhe mbledhjet që zhvilloheshin brenda ambienteve të Prokurorisë, duke marrë informacione për çështje të tjera penale.
Një burim anonim i revistës Radar pretendon se në këtë mënyrë është përgjuar edhe drejtuesi i Prokurorisë për Krimin e Organizuar, Mladen Nenadić, i cili komunikonte çdo ditë me prokurorët e institucionit.
Sipas këtij burimi, BIA ishte në dijeni të veprimeve që ndërmerrnin prokurorët, por edhe të planeve të tyre për procedimet penale. Kjo do të thotë se mbikëqyrja e dyshuar mund të ketë ekspozuar informacione konfidenciale jo vetëm për tragjedinë e Novi Sadit, por edhe për hetime të tjera të rëndësishme.
Një nga elementet më të rënda të investigimit lidhet me justifikimin që është përdorur për vendosjen e masave të përgjimit. Sipas Radar, mbikëqyrja e prokurorëve është autorizuar formalisht mbi bazën e dyshimeve për spiunazh, ndërsa burimet e revistës pretendojnë se qëllimi real ishte sigurimi i informacioneve mbi punën e Prokurorisë për Krimin e Organizuar.
Masat janë vendosur në disa data gjatë vitit 2026, përkatësisht më 9 prill, 30 prill, 29 maj, 19 qershor dhe 7 tetor. Kjo e fundit rezulton të ketë qenë masa e fundit e autorizuar për mbikëqyrjen e prokurorëve.
Sipas investigimit, përgjimet kanë vazhduar deri më 29 tetor 2026, kur drejtori i BIA-s, Vladimir Orlić, ka kërkuar ndërprerjen e plotë të masave të fshehta të mbikëqyrjes, katër ditë pas zgjedhjeve të zhvilluara në Serbi. Fillimisht masat janë ndërprerë plotësisht, ndërsa më pas është rikthyer mbikëqyrja për veprimtari që lidhen me kompetencat e shërbimit sekret, si ndjekja e grupeve kriminale.
Zbulimet për përgjimin e prokurorëve vijnë pas një tjetër investigimi të revistës Radar, lidhur me gjetjen e pajisjeve të dyshuara të përgjimit dhe regjistrimit në Fakultetin Juridik të Universitetit të Beogradit.
Drejtuesit e fakultetit kanë konfirmuar se në amfiteatrin më të madh, të quajtur “Radomir Lukić”, brenda një pajisjeje ndriçimi emergjence mbi derën hyrëse, është zbuluar një sistem teknik që dyshohet se shërbente për regjistrime audio dhe video.
Fakulteti Juridik e ka cilësuar zbulimin si cenim të rëndë të paprekshmërisë së hapësirave universitare dhe të privatësisë së studentëve dhe punonjësve. Edhe rektori i Universitetit të Beogradit, Vladan Đokić, ka kërkuar hetimin e menjëhershëm të rrethanave të vendosjes së pajisjeve, identifikimin e personave përgjegjës dhe sqarimin e motiveve të tyre.
Revista Radar i lidh këto zbulime me dyshimet për përdorim të paligjshëm dhe të pakontrolluar të masave të mbikëqyrjes nga shërbimet e sigurisë gjatë qeverisjes së Aleksandar Vuçiç.
Investigimi publikohet pikërisht në përvjetorin e dytë të tragjedisë së Novi Sadit, e cila u kthye në simbol të protestave kundër korrupsionit dhe mungesës së përgjegjësisë institucionale në Serbi.
Pretendimet për përgjimin e prokurorëve mbështeten në burime të revistës dhe nuk janë konfirmuar ende nga një hetim i pavarur. Nëse provohen, ato do të dëshmonin se shërbimi sekret ka pasur akses në informacionet konfidenciale të organit që hetonte një nga dosjet më të ndjeshme të korrupsionit në vend.
Burimi: Revista serbe Radar, investigimi i gazetarit Vuk Z. Cvijić, 1 nëntor 2026.
